Na ściany fundamentowe najczęściej stosuje się 8–10 cm XPS, a pod płytę fundamentową 15–20 cm. Są to wartości orientacyjne, dlatego ostateczna grubość powinna wynikać z projektu budowlanego, parametrów materiału i wymaganego współczynnika przenikania ciepła U.
Ściany fundamentowe: 8–10 cm XPS
Płyta fundamentowa: 15–20 cm XPS
Styrodur to potoczna nazwa polistyrenu ekstrudowanego XPS. Materiał ma zamkniętokomórkową strukturę, niską nasiąkliwość i wysoką odporność na ściskanie, dlatego nadaje się do pracy w gruncie. Sama grubość nie przesądza jednak o poprawności ocieplenia.
Od czego zależy grubość styroduru?
Podstawą doboru jest współczynnik przenikania ciepła U. Określa on, ile ciepła przenika przez przegrodę. Im niższa jego wartość, tym lepsza izolacyjność cieplna. Zgodnie z wymaganiami WT 2021 maksymalny współczynnik U wynosi 0,2 W/(m²K) dla ścian oraz 0,3 W/(m²K) dla podłóg na gruncie.
Na końcowy wynik wpływa także lambda, czyli współczynnik przewodzenia ciepła materiału. Dla płyt EPS i XPS spotykane wartości wynoszą około 0,030–0,035 W/(mK). Im niższa lambda, tym mniejsza grubość izolacji może wystarczyć do uzyskania podobnego efektu cieplnego. Trzeba przy tym uwzględnić materiał ściany, konstrukcję fundamentu oraz sposób posadowienia budynku.
| Przegroda | Wymagany współczynnik U | Typowa grubość XPS |
|---|---|---|
| Ściana fundamentowa | maks. 0,2 W/(m²K) | 8–10 cm |
| Płyta fundamentowa | maks. 0,3 W/(m²K) dla podłogi na gruncie | 15–20 cm |
Pod płytą fundamentową izolacja przenosi obciążenia od całego budynku, dlatego zwykle jest grubsza i musi mieć wyższą wytrzymałość mechaniczną. Zwiększenie grubości może też wymagać uwzględnienia szerszej ławy lub innych wymiarów warstw fundamentu.
Jakie parametry sprawdzić poza grubością?
Styrodur na fundamenty powinien być przeznaczony do kontaktu z gruntem i dobrany do obciążeń. Na etykiecie oraz w karcie technicznej sprawdź przede wszystkim:
- CS(10) – naprężenie ściskające przy 10% odkształceniu. Dla izolacji ścian fundamentowych przyjmuje się co najmniej 80 kPa, czyli oznaczenie CS(10) 80. Pod płytą fundamentową wymagana wartość jest zwykle wyższa i powinna wynikać z projektu konstrukcyjnego.
- Nasiąkliwość – dla materiału stosowanego przy fundamentach nie powinna przekraczać 3% przy długotrwałym zanurzeniu w wodzie.
- Lambda – niższa wartość współczynnika przewodzenia ciepła oznacza lepszą izolacyjność przy tej samej grubości płyty.
- Rodzaj materiału – XPS ma zwartą strukturę zamkniętokomórkową, natomiast EPS może być użyty przy fundamencie tylko wtedy, gdy konkretny produkt ma parametry przeznaczone do tego zastosowania.
Nie każdy biały lub grafitowy styropian EPS nadaje się do izolowania fundamentów. Produkty oznaczane jako fundamentowe, hydroizolacyjne lub przeznaczone do podłóg i parkingów mogą mieć podwyższoną odporność na ściskanie oraz ograniczoną nasiąkliwość. Przy płycie fundamentowej trzeba sprawdzić parametry wymagane dla izolacji przenoszącej obciążenia, a nie wybierać materiału wyłącznie na podstawie grubości.
Jak zweryfikować, czy wybrana grubość jest właściwa?
Najpierw sprawdź projekt budowlany i część dotyczącą izolacyjności cieplnej przegród. Projekt powinien wskazywać wymaganą grubość, lambdę materiału albo obliczony współczynnik U. Jeżeli dokumentacja podaje jedynie grubość, porównaj ją z deklarowaną lambdą konkretnego XPS, ponieważ płyta o tej samej grubości może mieć różne właściwości cieplne.
Znaczenie mają także warunki gruntowe, poziom wód gruntowych, strefa klimatyczna i materiał ściany fundamentowej. Przy wysokim poziomie wody szczególnie ważna jest deklarowana nasiąkliwość i poprawne wykonanie całego układu hydroizolacji. Z kolei pod płytą fundamentową trzeba potwierdzić nośność izolacji na podstawie obciążeń przyjętych przez projektanta.
Jeżeli projekt nie określa rodzaju ani parametrów izolacji, nie traktuj 8–10 cm lub 15–20 cm jako uniwersalnego rozwiązania. Są to zakresy stosowane w wielu realizacjach, ale prawidłowa grubość wynika z połączenia wymagań cieplnych i konstrukcyjnych konkretnego budynku.
Dla typowego ocieplenia ścian fundamentowych punktem wyjścia jest 8–10 cm XPS. W przypadku płyty fundamentowej należy zwykle przyjąć 15–20 cm, wybierając materiał o parametrach mechanicznych określonych w projekcie.
