Gładź gipsowa tworzy cienką warstwę wykończeniową, która wygładza niewielkie nierówności ściany. Nie zastępuje tynku wyrównawczego, dlatego podłoże musi być stabilne i możliwie równe. Nakładaj ją warstwą o grubości maksymalnie 2–3 mm, po wcześniejszym oczyszczeniu i zagruntowaniu powierzchni. Gładź gipsowa nie jest przeznaczona do łazienek ani innych pomieszczeń o podwyższonej wilgotności.
Przygotowanie podłoża i narzędzi
Gładź można nakładać między innymi na tynk cementowy, cementowo-wapienny i gipsowy, a także na prawidłowo przygotowane płyty gipsowo-kartonowe. Nie powinna służyć do wyrównywania dużych krzywizn ani głębokich ubytków. Takie miejsca trzeba wcześniej naprawić odpowiednią zaprawą lub masą wyrównawczą.
Usuń luźne fragmenty tynku, stare łuszczące się powłoki, grudki i kurz. Pęknięcia należy poszerzyć, oczyścić i uzupełnić. Jeżeli rysa znajduje się na połączeniu różnych materiałów, może być potrzebna siatka z włókna szklanego. Podłoże musi być suche, odtłuszczone i stabilne.
Do ręcznego wykonania prac przygotuj:
- pacę ze stali nierdzewnej, najlepiej szeroką i czystą;
- szpachelkę do usuwania grudek oraz naprawy ubytków;
- wiadro i mieszadło wolnoobrotowe do gładzi sypkiej;
- grunt, papier lub siatkę ścierną oraz odkurzacz do usunięcia pyłu.
Gruntowanie ogranicza chłonność podłoża, wiąże pozostały pył i poprawia przyczepność gładzi. Rodzaj preparatu dobierz do powierzchni. Podłoże bardzo chłonne wymaga gruntu przeznaczonego do takich powierzchni, a gładki beton zwykle preparatu zwiększającego przyczepność. Elementy stalowe, na przykład ościeżnice, zabezpiecz przed kontaktem z masą gipsową, ponieważ może sprzyjać korozji.
Przed rozpoczęciem sprawdź także przygotowanie pomieszczenia:
- Zabezpiecz meble, podłogę, okna i ościeżnice przed zabrudzeniem.
- Usuń kurz ze ściany oraz z miejsc, w których będziesz przygotowywać masę.
- Umyj narzędzia i wiadro, ponieważ resztki związanej gładzi mogą powodować grudki i przyspieszać wiązanie.
- Sprawdź, czy podłoże jest suche, nośne i wolne od tłustych plam.
Gładź gotowa czy sypka?
Gładź gotowa znajduje się w wiaderku i można ją nakładać bez rozrabiania. Produkt sypki trzeba połączyć z wodą zgodnie z kartą techniczną. Dla osoby bez doświadczenia wygodniejsza jest zwykle wersja gotowa, ponieważ ma powtarzalną konsystencję. Gładź sypka kosztuje zazwyczaj mniej i pozwala przygotować tylko taką ilość, jaka jest potrzebna.
| Cecha | Gładź gotowa | Gładź sypka |
|---|---|---|
| Przygotowanie | Gotowa do użycia po wymieszaniu | Wymaga odmierzenia wody i dokładnego rozmieszania |
| Czas pracy | Można pobierać masę stopniowo z wiadra | Trzeba przygotować porcję dostosowaną do czasu wiązania |
| Poziom trudności | Niższy, łatwiej utrzymać stałą konsystencję | Większy, szczególnie przy pierwszych pracach |
| Koszt i wygoda | Wyższa cena, ale mniej przygotowań | Zwykle niższa cena, lecz konieczne jest mieszanie |
Jak kłaść gładź gipsową krok po kroku?
- Przygotuj masę. Gładź sypką wsypuj do czystej, chłodnej wody w proporcjach wskazanych przez producenta. Mieszaj na wolnych obrotach, aby nie napowietrzyć materiału. Przygotuj tylko taką ilość, którą zużyjesz w czasie podanym na opakowaniu. W praktyce często jest to porcja na około 30–40 minut pracy. Gładź powinna mieć konsystencję miękkiego masła, bez grudek.
- Rozpocznij od narożników. Nanieś masę pacą stalową na narożniki wewnętrzne, a następnie przejdź do większych powierzchni. Nakładaj cienką, równą warstwę, dociskając pacę pod kątem pozwalającym dobrze rozprowadzić materiał.
- Wygładź powierzchnię. Prowadź pacę długimi pociągnięciami, najlepiej od narożnika w stronę środka ściany. Zbieraj nadmiar masy i nie poprawiaj wielokrotnie miejsc, które zaczęły już wiązać.
- Nałóż kolejną warstwę, jeśli jest potrzebna. Większe nierówności poprawiaj warstwowo, a nie jedną grubą porcją. Następną warstwę nakładaj dopiero po wyschnięciu poprzedniej, chyba że karta techniczna konkretnego produktu dopuszcza metodę „mokre na mokre”. Kolejna warstwa powinna być cieńsza od wcześniejszej.
- Poczekaj na wyschnięcie. Czas zależy od grubości warstwy, temperatury, wentylacji, wilgotności i rodzaju podłoża. Nie szlifuj ani nie gruntuj powierzchni, dopóki masa nie wyschnie w całym przekroju.
- Przeszlifuj ścianę. Usuń drobne nierówności siatką ścierną, na przykład o gradacji 100, a przy wykańczaniu użyj drobniejszej gradacji. Szlifuj lekko, żeby nie przetrzeć warstwy i nie odsłonić podłoża. Podczas tej pracy stosuj maskę lub półmaskę chroniącą drogi oddechowe przed pyłem gipsowym.
- Odpyl i przygotuj powierzchnię do malowania. Po szlifowaniu dokładnie odkurz ścianę. Przed malowaniem zastosuj grunt przeznaczony do przygotowania gładzi, zgodnie z zaleceniami producenta.
Nie przekraczaj 2–3 mm grubości pojedynczej warstwy. Zbyt gruba aplikacja schnie nierównomiernie, może pękać i odspajać się od podłoża. Jeśli ściana wymaga znacznego wyrównania, najpierw użyj materiału przeznaczonego do tego celu.
Na co uważać?
Najczęstszy problem to nakładanie gładzi na zakurzoną albo zbyt chłonną ścianę. Brak gruntowania osłabia przyczepność, a materiał może wysychać zbyt szybko i nierównomiernie. Równie problematyczne jest mieszanie gładzi sypkiej na wysokich obrotach. Napowietrzona masa trudniej się rozprowadza i może pozostawiać pęcherzyki.
Nie nakładaj gładzi gipsowej w łazience, kabinie prysznicowej ani w innym miejscu stale narażonym na wilgoć, chyba że konkretny produkt i cały system wykończeniowy wyraźnie dopuszczają takie zastosowanie. W pomieszczeniach mokrych wybierz materiał przeznaczony do tych warunków.
Ostrożność jest potrzebna także przy betonie komórkowym. Surowy mur z tego materiału szybko absorbuje wodę i pracuje pod wpływem zmian temperatury, dlatego gładź może na nim popękać. Nie nakładaj jej bezpośrednio na takie podłoże bez rozwiązania przewidzianego przez producenta systemu. Jeżeli ściana ma duże krzywizny, liczne pęknięcia albo skomplikowane połączenia, lepiej najpierw wykonać naprawę podłoża lub zlecić ocenę osobie z doświadczeniem.
Równa ściana, właściwy grunt, cienkie warstwy i czyste narzędzia decydują o trwałości wykończenia. Po wyschnięciu gładź wymaga zwykle delikatnego szlifowania, ale nie powinna być intensywnie ścierana ani nakładana w celu zastąpienia tynku.
